Σπουδαίοι Φωτογράφοι

Vivian Maier

Η μυστική νταντά που αναγνωρίστηκε μετά θάνατον ως μία από τις σημαντικότερες φωτογράφους δρόμου του 20ού αιώνα.

1926 - 2009 Αμερικανίδα

Γέννηση 1 Φεβρουαρίου 1926 • Νέα Υόρκη, ΗΠΑ

Θάνατος 21 Απριλίου 2009 • Oak Park, Illinois, ΗΠΑ

Η Vivian Maier ήταν Αμερικανίδα φωτογράφος δρόμου που εργάστηκε για δεκαετίες ως νταντά και δημιούργησε ένα τεράστιο, σχεδόν άγνωστο εν ζωή αρχείο με περισσότερες από 150.000 φωτογραφίες, κυρίως στο Σικάγο και στη Νέα Υόρκη. Η δουλειά της αποκαλύφθηκε μετά τον θάνατό της και άλλαξε τη θέση της στη σύγχρονη ιστορία της φωτογραφίας.

Τάδε έφη

Τίποτα δεν είναι φτιαγμένο για να κρατά για πάντα.

Πρέπει να αφήνουμε χώρο και για τους άλλους. Είναι ένας τροχός. Ανεβαίνεις, φτάνεις στο τέλος, και μετά κάποιος άλλος έχει την ίδια ευκαιρία να φτάσει κι εκείνος στο τέλος.

Βιογραφικό

Ζωή, έργο και φωτογραφική ματιά

Γιατί έμεινε στην ιστορία

Η μεταθανάτια ανακάλυψη του τεράστιου αρχείου της, η ποιότητα των εικόνων της και η δημοσιοποίησή τους από τον John Maloof μέσω εκθέσεων, βιβλίων και του ντοκιμαντέρ Finding Vivian Maier την έκαναν παγκοσμίως γνωστή.

Η Vivian Dorothy Maier γεννήθηκε στη Νέα Υόρκη στις 01/02/1926 και ήταν Αμερικανίδα φωτογράφος δρόμου, η οποία έζησε για μεγάλο διάστημα ανάμεσα στις Ηνωμένες Πολιτείες και τη Γαλλία, χώρα όπου πέρασε σημαντικό μέρος της παιδικής και νεανικής της ηλικίας. Επέστρεψε στις ΗΠΑ το 1951 και εργάστηκε αρχικά στη Νέα Υόρκη, πριν μετακομίσει το 1956 στη βόρεια πλευρά του Σικάγου και στα προάστιά του, όπου απασχολήθηκε για περίπου σαράντα χρόνια κυρίως ως νταντά και φροντίστρια σε οικογένειες. Παρότι η επαγγελματική της ζωή ήταν μακριά από τον χώρο της τέχνης, στον ελεύθερο χρόνο της φωτογράφιζε συστηματικά και με αξιοσημείωτη αφοσίωση, δημιουργώντας ένα τεράστιο αρχείο που περιλαμβάνει περισσότερα από 150.000 αρνητικά και φωτογραφίες, ασπρόμαυρες και έγχρωμες, αλλά και φιλμ 8mm, ηχογραφήσεις και άλλα τεκμήρια.

Η Maier χρησιμοποίησε κυρίως μία Rolleiflex μεσαίου φορμά και αργότερα και άλλες μηχανές, στρέφοντας τον φακό της στους δρόμους του Σικάγου και της Νέας Υόρκης, στους περαστικούς, στα παιδιά, στους ηλικιωμένους, στους εργάτες, στους ανθρώπους στο περιθώριο, αλλά και στις μικρές παράξενες ή ποιητικές στιγμές της καθημερινής ζωής. Το έργο της ξεχωρίζει για την οξύτητα της παρατήρησης, την ανθρωποκεντρική ματιά, την αίσθηση κοινωνικού σχολίου και τις ευρηματικές αυτοπροσωπογραφίες της μέσα από σκιές, καθρέφτες, βιτρίνες και αντανακλάσεις. Πολλοί έχουν επισημάνει επίσης ότι η μακρά σχέση της με τη Γαλλία επηρέασε τον τρόπο με τον οποίο παρατηρούσε την αμερικανική αστική ζωή, με βλέμμα ταυτόχρονα οικείο και αποστασιοποιημένο.

Στα τέλη της δεκαετίας του 1950 και στις αρχές της δεκαετίας του 1960 πραγματοποίησε και ένα μεγάλο ταξίδι σε πολλές χώρες του κόσμου, φωτογραφίζοντας σε προορισμούς όπως οι Φιλιππίνες, η Ταϊλάνδη, το Χονγκ Κονγκ, η Ινδία, η Αίγυπτος, η Ελλάδα, η Ιταλία, η Γαλλία και άλλες χώρες της Ευρώπης, της Ασίας και της Μέσης Ανατολής. Παρέμεινε όμως σε όλη της τη ζωή εξαιρετικά ιδιωτική και εσωστρεφής, χωρίς να επιδιώξει δημοσίευση, αναγνώριση ή συστηματική έκθεση του έργου της. Μεγάλο μέρος των φιλμ της δεν εμφανίστηκε ποτέ από την ίδια, ενώ αποθήκευε επί χρόνια τα αρνητικά, τις εκτυπώσεις, τα αποκόμματα εφημερίδων και τα προσωπικά της αντικείμενα σε κούτες και αποθηκευτικούς χώρους.

Η ζωή της άλλαξε μεταθανάτια τη θέση της στην ιστορία της φωτογραφίας. Το 2007, λόγω αδυναμίας πληρωμής των αποθηκευτικών χώρων που νοίκιαζε στο Σικάγο, το υλικό της δημοπρατήθηκε και διασκορπίστηκε σε συλλέκτες. Ο John Maloof απέκτησε το μεγαλύτερο και σημαντικότερο μέρος του αρχείου της και, ερευνώντας την ταυτότητά της, άρχισε να δημοσιοποιεί τις εικόνες της στο διαδίκτυο από το 2009 και μετά. Η ανταπόκριση υπήρξε εντυπωσιακή και σύντομα ακολούθησαν βιβλία, εκθέσεις, ακαδημαϊκή μελέτη και το ντοκιμαντέρ Finding Vivian Maier, που συνέβαλαν αποφασιστικά στην καθιέρωσή της ως μιας από τις σημαντικότερες μορφές της street photography του 20ού αιώνα. Η Vivian Maier πέθανε στο Oak Park του Illinois τον Απρίλιο του 2009 και η φήμη της οικοδομήθηκε σχεδόν εξ ολοκλήρου μετά τον θάνατό της.

Η μεταθανάτια αποδοχή του έργου της συνοδεύτηκε και από έντονο ενδιαφέρον για την προσωπικότητά της, την ιδιωτική της ζωή, τις δυσκολίες που αντιμετώπισε και τον ιδιαίτερο τρόπο με τον οποίο κινούνταν ανάμεσα στην αφάνεια της καθημερινής εργασίας και στη σιωπηλή δημιουργία ενός εξαιρετικά μεγάλου φωτογραφικού αρχείου. Σήμερα θεωρείται εμβληματική μορφή της φωτογραφίας δρόμου, όχι μόνο για την ποιότητα των εικόνων της αλλά και για τη μοναδική ιστορία της: μιας δημιουργού που πέρασε σχεδόν όλη της τη ζωή αόρατη για τον κόσμο της τέχνης και αναγνωρίστηκε μόνο αφότου είχε ήδη φύγει από τη ζωή

Σημαντικά highlights

01/02/1926 — Γεννήθηκε στη Νέα Υόρκη.
1951 — Επέστρεψε στη Νέα Υόρκη από τη Γαλλία και άρχισε να φωτογραφίζει πιο συστηματικά.
1956 — Μετακόμισε στην περιοχή του Σικάγου, όπου έζησε και εργάστηκε για το μεγαλύτερο μέρος της ζωής της.
1956–1990s — Εργάστηκε επί δεκαετίες ως νταντά και φροντίστρια, φωτογραφίζοντας παράλληλα ιδιωτικά.
1950s–1990s — Δημιούργησε ένα αρχείο με περισσότερες από 150.000 φωτογραφίες.
2007 — Το αποθηκευμένο αρχείο της βγήκε σε δημοπρασία στο Σικάγο.
21/04/2009 — Πέθανε στο Oak Park, Illinois.
2009 — Το έργο της άρχισε να γίνεται γνωστό διεθνώς μετά τη μεταθανάτια ανακάλυψή του.
2011 — Κυκλοφόρησε το βιβλίο Vivian Maier: Street Photographer, που συνέβαλε καθοριστικά στη διάδοσή της.
2013 — Το ντοκιμαντέρ Finding Vivian Maier ενίσχυσε ακόμη περισσότερο τη διεθνή αναγνώρισή της.