Το Hubble δείχνει τα «βρεφικά» χρόνια των άστρων με εικόνες που κόβουν την ανάσα
Οι πρώτες «φωτογραφίες» πρωτοαστέρων μέσα από σκόνη και αέριο
Οι πιο πρώιμες φάσεις της γέννησης των άστρων είναι συνήθως κρυμμένες πίσω από παχιά νέφη σκόνης, όμως το Hubble Space Telescope καταφέρνει να τις αποκαλύψει. Με νέες παρατηρήσεις σε κοντινό υπέρυθρο, το διαστημικό τηλεσκόπιο κατέγραψε «βρεφικές φωτογραφίες» πρωτοαστέρων, φωτίζοντας το πώς σχηματίζονται τα πιο ογκώδη άστρα του Γαλαξία.
Οι εικόνες αυτές δείχνουν τι αλλάζει στη γνώση μας για τη γέννηση των άστρων, ποιοι επιστήμονες και δημιουργοί εικόνας επωφελούνται από τα δεδομένα και γιατί η χρονική στιγμή είναι κρίσιμη: το πρόγραμμα παρατηρήσεων εστιάζει συστηματικά σε μαζικούς πρωτοαστέρες, ένα από τα πιο δύσκολα πεδία της αστροφυσικής.
Στον πυρήνα των παρατηρήσεων βρίσκονται οι λεγόμενες «κοιλότητες εκροής». Καθώς ένας πρωτοαστέρας σχηματίζεται, εκτοξεύει πίδακες αερίων και σκόνης που ανοίγουν διαδρομές μέσα στα αδιαπέραστα νέφη. Από αυτά τα «παράθυρα» περνά υπέρυθρη ακτινοβολία, επιτρέποντας στο Hubble να ανιχνεύσει τη δομή, τη σύσταση και την ακτινοβολία των περιοχών όπου γεννιούνται άστρα.
Οι εικόνες αποτελούν μέρος της έρευνας SOMA (SOFIA Massive Star Formation Survey), η οποία μελετά ειδικά άστρα με μάζα πάνω από οκτώ φορές μεγαλύτερη από του Ήλιου. Πρόκειται για αντικείμενα που επηρεάζουν δραστικά το περιβάλλον τους και παίζουν καθοριστικό ρόλο στην εξέλιξη των γαλαξιών.
Περιοχές γέννησης άστρων σε πρώτο πλάνο
Στην περιοχή Cepheus A, περίπου 2.400 έτη φωτός μακριά, ένα εξαιρετικά λαμπρό πρωτοαστέρι ευθύνεται για σχεδόν τη μισή φωτεινότητα ολόκληρου του νεφελώματος. Ροζ και λευκά νέφη ιονισμένου υδρογόνου αποκαλύπτουν πώς η υπεριώδης ακτινοβολία μεταμορφώνει το αέριο σε ενεργό, φωτεινό υλικό.

Πιο κοντά σε εμάς, η περιοχή G033.91+0.11 εμφανίζεται ως ένα μικρό, μπλε σύννεφο – ένας νεφελώνας ανάκλασης όπου το φως ενός κρυμμένου πρωτοαστέρα «αναπηδά» πάνω στη σκόνη. Αντίθετα, στο GAL-305.20+00.21 κυριαρχεί ένας νεφελώνας εκπομπής: αέριο που λάμπει επειδή ιονίζεται άμεσα από την ενέργεια του άστρου στο εσωτερικό του.

Σε ακόμη μεγαλύτερη απόσταση, περίπου 5.300 έτη φωτός στον αστερισμό του Κύκνου, ο πρωτοαστέρας IRAS 20126+4104 δείχνει πώς οι πίδακες υψηλής ενέργειας διεγείρουν το υδρογόνο γύρω του. Είναι ένας πρωτοαστέρας τύπου Β, εξαιρετικά θερμός και φωτεινός, ήδη ικανός να «σμιλεύει» το περιβάλλον του.

Για τους δημιουργούς εικόνας, αυτές οι παρατηρήσεις είναι κάτι περισσότερο από εντυπωσιακά κάδρα. Αποκαλύπτουν πώς το υπέρυθρο φως μπορεί να μετατρέψει το αόρατο σε ορατό και πώς η επιστημονική απεικόνιση συνδυάζει δεδομένα, επεξεργασία και χρώμα για να αφηγηθεί μια ιστορία που δεν θα μπορούσε να ειπωθεί αλλιώς.
Οι εικόνες προέρχονται από συνεργασία της NASA και της ESA, με εξειδικευμένη επεξεργασία που αναδεικνύει τις λεπτές διαφορές ανάμεσα σε αέριο, σκόνη και άστρα. Δεν πρόκειται για «καλλωπισμό», αλλά για οπτική μετάφραση φυσικών φαινομένων.
Καθώς νέες εικόνες προστίθενται καθημερινά σε αυτή την περίοδο παρατηρήσεων, το ενδιαφέρον στρέφεται στο τι ακόμη θα αποκαλυφθεί: περισσότερα στάδια γέννησης, διαφορετικά περιβάλλοντα και ίσως απαντήσεις σε ερωτήματα που μέχρι σήμερα βασίζονταν μόνο σε θεωρία. Το επόμενο διάστημα αναμένεται πλούσιο σε νέα δεδομένα – και σε εικόνες που θα συζητηθούν.
Απέκτησε το Luminar με έκπτωση, με τον κωδικό pttl20,
κάνε κλικ στην εικόνα












