Σύνοψη
- Το Curiosity κατέγραψε σύννεφα μετά τη δύση του Ήλιου στον Άρη στις 31 Οκτωβρίου 2026.
- Οι λήψεις έγιναν με τις ασπρόμαυρες κάμερες Navcam.
- Η NASA δημοσίευσε την ακολουθία ως κινούμενο GIF με κωδικό PIA26805.
- Τα σύννεφα του λυκόφωτος εμφανίζονται για μικρό διάστημα κάθε αρειανό φθινόπωρο.
Το Curiosity κατέγραψε την κίνηση λεπτών νεφών στον ουρανό του Άρη μετά το ηλιοβασίλεμα, σε μια ασπρόμαυρη ακολουθία που δημοσίευσε η NASA στις 20 Νοεμβρίου 2026.
Οι λήψεις έγιναν στις 31 Οκτωβρίου 2026, κατά το sol 5061 — την 5.061η αρειανή ημέρα της αποστολής. Το rover βρισκόταν στον κρατήρα Gale, τον οποίο εξερευνά από το 2012.

Σύννεφα που φαίνονται ακόμη και μετά τη δύση του Ήλιου
Η NASA αποκαλεί αυτούς τους σχηματισμούς «twilight clouds», δηλαδή σύννεφα του λυκόφωτος. Παρατηρούνται μόνο για μικρό διάστημα κάθε αρειανό φθινόπωρο πάνω από τον Gale. Παρότι το φως στην επιφάνεια έχει εξασθενήσει, τα νέφη σε μεγαλύτερο ύψος μπορούν ακόμη να φωτίζονται από τον Ήλιο.
Η ατμόσφαιρα του Άρη είναι πολύ πιο αραιή από τη γήινη, όμως εξακολουθεί να έχει νέφη και πολύπλοκα φαινόμενα φωτισμού. Τα διαφορετικά χρώματα που μπορεί να πάρει ο ουρανός του Άρη στο ηλιοβασίλεμα σχετίζονται με τη σκέδαση του φωτός από τη λεπτή ατμοσφαιρική σκόνη. Εδώ, αντίθετα, βλέπουμε ασπρόμαυρη καταγραφή της κίνησης των νεφών.
Πώς έγινε η καταγραφή και τι μας δείχνει
Το Curiosity χρησιμοποίησε τις κάμερες πλοήγησης Navcam, οι οποίες καταγράφουν ασπρόμαυρες εικόνες. Η NASA διαθέτει την ακολουθία ως κινούμενο GIF 2,59 MB, με αριθμό εικόνας PIA26805. Η στατική εικόνα αποδίδει τη μορφή των φωτεινών νεφών, ενώ στην κινούμενη έκδοση φαίνεται η μετατόπισή τους.
Οι παρατηρήσεις δεν ξεκίνησαν τώρα. Το Curiosity έχει καταγράψει σύννεφα του λυκόφωτος και σε προηγούμενα αρειανά έτη. Σε υλικό του 2025 η NASA είχε διακρίνει ψηλότερα νέφη πάγου διοξειδίου του άνθρακα και χαμηλότερα νέφη πάγου νερού. Η νέα καταχώριση του 2026 δεν προσδιορίζει τη σύσταση των συγκεκριμένων νεφών.
Η φωτογραφική εργασία του rover δεν περιορίζεται στον ουρανό: τον Αύγουστο κατέγραψε επίσης τους μακρινούς, σμιλεμένους από τον άνεμο βράχους του Άρη με τη Mastcam. Η διαφορά έχει ενδιαφέρον και φωτογραφικά: εκεί η πληροφορία βρισκόταν στη λεπτομέρεια του ανάγλυφου, ενώ εδώ στη μεταβολή της σκηνής στον χρόνο.
Τι πιστεύουμε
Μία μόνο φωτογραφία αρκεί για να καταλάβουμε πόσο αλλιώτικος μπορεί να είναι ο ουρανός ενός άλλου πλανήτη. Όταν όμως βλέπουμε τα καρέ στη σειρά, το θέμα αποκτά κάτι που το στατικό κάδρο δεν μπορεί να μας δώσει: κίνηση. Είναι η ίδια διαφορά που γνωρίζουμε όσοι φωτογραφίζουμε σύννεφα ή δουλεύουμε με timelapse στη Γη.
Αυτό που μας αρέσει περισσότερο είναι ότι οι Navcam, κάμερες σχεδιασμένες πρωτίστως για να βοηθούν το rover να προσανατολίζεται, μπορούν να αφηγηθούν και μια τόσο δυνατή οπτική ιστορία. Δεν χρειάζεται χρώμα ή ένα εντυπωσιακό τοπίο στο πρώτο πλάνο. Τα λεπτά φωτεινά ίχνη και ο σχεδόν μαύρος ουρανός είναι αρκετά.
Θα προτιμούσαμε, βέβαια, να βλέπουμε πιο εύκολα δίπλα στην εικόνα και την πλήρη ακολουθία. Η κίνηση είναι βασικό μέρος αυτού του θέματος και αλλάζει ουσιαστικά τον τρόπο που το αντιλαμβάνεται ο θεατής.
Συχνές ερωτήσεις
Πότε έγινε η καταγραφή;
Στις 31 Οκτωβρίου 2026, κατά το sol 5061 της αποστολής Curiosity. Η NASA πρόσθεσε την εικόνα στο Photojournal στις 20 Νοεμβρίου 2026.
Γιατί τα σύννεφα φαίνονται μετά τη δύση του Ήλιου;
Τα υψηλότερα νέφη μπορούν να συνεχίσουν να δέχονται ηλιακό φως, ενώ το έδαφος βρίσκεται ήδη σε συνθήκες λυκόφωτος.
Γνωρίζουμε από τι αποτελούνται αυτά τα σύννεφα;
Η δημοσίευση PIA26805 δεν διευκρινίζει τη σύστασή τους. Σε παλαιότερες παρατηρήσεις του Curiosity έχουν εντοπιστεί τόσο νέφη πάγου νερού όσο και πάγου διοξειδίου του άνθρακα.



