Σύνοψη
- Καλό Νοέμβριο με μια φωτογραφία που τραβήχτηκε στη Σελήνη στις 20 Νοεμβρίου 1969.
- Ο Pete Conrad φωτογράφισε τον Alan Bean και εμφανίζεται ο ίδιος στην αντανάκλαση της προσωπίδας του.
- Το καρέ AS12-49-7278 έγινε με ασπρόμαυρο φιλμ 70 mm και μια Hasselblad.
- Οι σταυροί της εικόνας χρησίμευαν για επιστημονικές μετρήσεις.
Καλό Νοέμβριο με μια φωτογραφία που τραβήχτηκε στη Σελήνη τον ίδιο μήνα πριν από 57 χρόνια και κρύβει τον άνθρωπο που πάτησε το κλικ.
Τον Νοέμβριο του 1969, οι αστροναύτες της αποστολής Apollo 12 περπατούσαν στον Ωκεανό των Καταιγίδων. Ανάμεσα στα χιλιάδες καρέ που έφεραν πίσω, υπάρχει μια ασπρόμαυρη φωτογραφία που αξίζει να κοιτάξουμε λίγο περισσότερο για να καλωσορίσουμε τον νέο μήνα. Ο επίσημος κωδικός της είναι AS12-49-7278 και η NASA τη χρονολογεί στις 20 Νοεμβρίου 1969.

Ο φωτογράφος κρύβεται στην προσωπίδα
Στο κέντρο βλέπουμε τον Alan Bean με μια Hasselblad στερεωμένη στο στήθος της διαστημικής στολής του. Στο χέρι του κρατά ένα ειδικό δοχείο περιβαλλοντικών δειγμάτων, στο οποίο οι αστροναύτες τοποθετούσαν σεληνιακό έδαφος. Η εικόνα τραβήχτηκε κοντά στον κρατήρα Sharp, κατά τον δεύτερο περίπατό τους στη Σελήνη.
Το πιο ενδιαφέρον στοιχείο βρίσκεται στο σκούρο γυαλί του κράνους. Εκεί διακρίνεται ο Charles “Pete” Conrad, κυβερνήτης της αποστολής και δημιουργός της λήψης, μαζί με μέρος του εξοπλισμού που είχαν απλώσει στην επιφάνεια. Χωρίς να βρίσκεται μπροστά από την κάμερα, ο φωτογράφος γίνεται μέρος της φωτογραφίας του μέσα από μια αντανάκλαση.
Μια Hasselblad, ασπρόμαυρο φιλμ και σταυροί στο κάδρο
Η φωτογραφία τραβήχτηκε με μια ειδικά προσαρμοσμένη Hasselblad 70 mm. Οι κάμερες επιφανείας της αποστολής διέθεταν φακό Zeiss Biogon 60 mm f/5.6, ηλεκτρική προώθηση φιλμ και δυνατότητα στήριξης στη στολή. Στον δεύτερο σεληνιακό περίπατο χρησιμοποιήθηκε ασπρόμαυρο φιλμ, γι’ αυτό και η συγκεκριμένη σκηνή δεν έχει χρώμα.
Οι μικροί σταυροί που φαίνονται σε διάφορα σημεία του κάδρου δεν είναι υδατογράφημα ούτε ατέλειες της εικόνας. Προέρχονται από μια ειδική γυάλινη πλάκα αναφοράς στο επίπεδο του φιλμ, η οποία αποτύπωνε ένα πλέγμα ώστε οι φωτογραφίες να μπορούν να χρησιμοποιηθούν και για επιστημονικές μετρήσεις. Μια λεπτομέρεια που θυμίζει ότι αυτές οι φωτογραφίες ήταν ταυτόχρονα εικόνες ιστορίας και εργαλεία έρευνας.
Ο Νοέμβριος που η ανθρωπότητα επέστρεψε στη Σελήνη
Η Apollo 12 εκτοξεύθηκε στις 14 Νοεμβρίου 1969 και πραγματοποίησε τη δεύτερη επανδρωμένη προσελήνωση στην ιστορία. Ο Conrad και ο Bean εξερεύνησαν την περιοχή γύρω από τη σεληνάκατο Intrepid και επισκέφθηκαν το Surveyor 3, ένα μη επανδρωμένο σκάφος που είχε προσεληνωθεί εκεί το 1967. Ο τρίτος αστροναύτης, Richard Gordon, παρέμεινε σε τροχιά γύρω από τη Σελήνη. Η αποστολή ολοκληρώθηκε με την επιστροφή στη Γη στις 24 Νοεμβρίου.
Οι φωτογραφίες αυτών των αποστολών καταγράφουν και ποιος βρισκόταν πίσω από τη μηχανή, κάτι που δεν είναι πάντα αυτονόητο. Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελεί και η σπάνια φωτογραφία του Neil Armstrong στην επιφάνεια της Σελήνης, η οποία απέκτησε ιδιαίτερη ιστορική αξία ακριβώς επειδή υπάρχουν τόσο λίγα αντίστοιχα πορτρέτα του.
Τι πιστεύουμε
Για να πούμε καλό μήνα, θα μπορούσαμε να επιλέξουμε ένα εντυπωσιακό τοπίο της Σελήνης. Αυτή η λήψη όμως έχει κάτι που μας αρέσει περισσότερο ως φωτογράφους: σε κάνει να σταματήσεις και να ψάξεις μέσα στο κάδρο. Πρώτα βλέπεις τον αστροναύτη, μετά τη μηχανή του και τελικά ανακαλύπτεις τον άνθρωπο που τράβηξε τη φωτογραφία.
Και υπάρχει μια δεύτερη ωραία λεπτομέρεια. Οι σταυροί αναφοράς και το ασπρόμαυρο φιλμ μάς θυμίζουν ότι το αποτέλεσμα δημιουργήθηκε με συγκεκριμένο εξοπλισμό και με πολύ πρακτικό σκοπό. Παρ’ όλα αυτά, το καρέ έχει την αμεσότητα ενός αυθόρμητου πορτρέτου. Δεν χρειάστηκε σκηνοθεσία για να αποκτήσει χαρακτήρα.
Καλό Νοέμβριο, λοιπόν, με μια εικόνα από το 1969 που συνεχίζει να μας δίνει έναν πολύ καλό λόγο να κοιτάμε προσεκτικότερα τις φωτογραφίες μας.



