Σύνοψη
- Ο Elliot McGucken προσέφυγε κατά εταιρειών που φέρονται να χρησιμοποίησαν πέντε φωτογραφίες του σε παζλ.
- Οι συσκευασίες ανέφεραν άδεια Shutterstock και copyright της Karmin.
- Δικαστήριο της Νέας Υόρκης επέτρεψε να συνεχιστούν οι περισσότερες αξιώσεις.
- Δεν έχει κριθεί ακόμη αν υπήρξε παραβίαση.
Πέντε φωτογραφίες τοπίων που έγιναν εμπορικά παζλ βρίσκονται στο επίκεντρο μιας δικαστικής διαμάχης στις ΗΠΑ, με τον φωτογράφο Elliot McGucken να μπορεί πλέον να συνεχίσει τις περισσότερες αξιώσεις του.
Στις 3 Νοεμβρίου 2026, ο ομοσπονδιακός δικαστής John G. Koeltl της Νότιας Περιφέρειας της Νέας Υόρκης απέρριψε κατά το μεγαλύτερο μέρος την προσπάθεια των εταιρειών 167986 Canada Inc. (Karmin) και Playview Brands να περιορίσουν την αγωγή. Η απόφαση αφορά το αν οι ισχυρισμοί μπορούν να εξεταστούν δικαστικά, όχι το αν έχει ήδη αποδειχθεί παραβίαση πνευματικών δικαιωμάτων.
Πέντε φωτογραφίες στη σειρά παζλ Nature’s Beauty
Ο McGucken, φωτογράφος τοπίων και φύσης, υποστηρίζει ότι πέντε δικές του φωτογραφίες αναπαράχθηκαν χωρίς την άδειά του στη σειρά παζλ «Nature’s Beauty» της KI Puzzles. Η Karmin κατασκευάζει και διαθέτει τα παζλ, ενώ η Playview συνεργάζεται στην εμπορική διάθεσή τους υπό την ονομασία Karmin International. Σύμφωνα με την αγωγή, τα προϊόντα πωλούνταν σε καταστήματα των ΗΠΑ.
Στις συσκευασίες αναγραφόταν ότι οι εικόνες χρησιμοποιήθηκαν με άδεια από το Shutterstock.com, ενώ εμφανιζόταν και η ένδειξη «© 2020 Karmin International» μαζί με το «All Rights Reserved». Ο φωτογράφος ισχυρίζεται ότι οι εικόνες είχαν διατεθεί στην πλατφόρμα χωρίς εξουσιοδότησή του και ότι οι ενδείξεις στις συσκευασίες μπορούσαν να δημιουργήσουν λανθασμένη εντύπωση για την κυριότητα των δικαιωμάτων.
Στις 20 Ιουλίου 2023, σύμφωνα με το δικαστικό έγγραφο, ο λογαριασμός Instagram της Playview δημοσίευσε προωθητική ανάρτηση με ένα από τα επίδικα παζλ. Ο McGucken υποστηρίζει επίσης ότι αφαιρέθηκαν στοιχεία αναγνώρισης του δημιουργού και ότι η διάθεση συνεχίστηκε μετά από ειδοποιήσεις της Shutterstock προς πελάτες της. Οι ισχυρισμοί αυτοί αποτελούν αντικείμενο της δίκης.
Τι επέτρεψε να εξεταστεί το δικαστήριο
Οι εταιρείες επιχείρησαν να απορρίψουν τις αξιώσεις για έμμεση ευθύνη και για παραβίαση του αμερικανικού Digital Millennium Copyright Act (DMCA), καθώς και να αποκλείσουν αιτήματα αποζημίωσης. Η αξίωση για άμεση παραβίαση copyright δεν αποτελούσε μέρος της συγκεκριμένης αίτησης απόρριψης.
Ο δικαστής επέτρεψε να συνεχιστούν οι αξιώσεις για vicarious infringement και για παραβίαση των διατάξεων του DMCA που αφορούν πληροφορίες διαχείρισης πνευματικών δικαιωμάτων. Δεν διέγραψε τα αιτήματα για νόμιμες αποζημιώσεις, αυξημένες αποζημιώσεις και δικαστικά έξοδα. Απορρίφθηκε η αξίωση για contributory infringement, την οποία ο ίδιος ο φωτογράφος είχε δηλώσει ότι δεν θα συνέχιζε.
Η διαφορά γύρω από την άδεια Shutterstock και τις πληροφορίες copyright θα εξεταστεί σε επόμενα στάδια. Η δικαστική απόφαση της 3ης Νοεμβρίου δεν καθορίζει ευθύνη ούτε επιδικάζει αποζημίωση.
Γιατί έχει σημασία για τη φωτογραφική κοινότητα
Η απόκτηση εικόνας από μια stock πλατφόρμα δεν εξαφανίζει αυτομάτως την ανάγκη ελέγχου της προέλευσης και της έκτασης της άδειας. Ειδικά όταν μια φωτογραφία περνά από τη διαδικτυακή προβολή σε ένα φυσικό προϊόν που πωλείται σε καταστήματα, οι όροι χρήσης, η αλυσίδα αδειοδότησης και οι ενδείξεις copyright αποκτούν άμεση οικονομική σημασία.
Το ερώτημα ποιος κατέχει και ποιος μπορεί να παραχωρήσει δικαιώματα εμφανίζεται και σε άλλες υποθέσεις, όπως στη δικαστική διαμάχη φωτογράφου με τη Getty για συμβάσεις εκχώρησης copyright. Αντίστοιχα, η αγωγή για καρικατούρα βασισμένη σε φωτογραφία δείχνει πόσο εύκολα ένα φωτογραφικό έργο μπορεί να περάσει σε διαφορετική εμπορική μορφή.
Τι πιστεύουμε
Για έναν φωτογράφο, το να δει μια δική του εικόνα τυπωμένη σε παζλ που πωλείται κανονικά στην αγορά είναι πολύ διαφορετικό από ένα απλό repost. Το έργο του έχει γίνει μέρος ενός προϊόντος που δημιουργεί έσοδα. Γι’ αυτό και η άδεια χρήσης δεν μπορεί να αντιμετωπίζεται ως μια γενική τυπική αναφορά σε κάποιο stock site.
Αυτό που ξεχωρίζει εδώ είναι ο συνδυασμός της αναφοράς στο Shutterstock, της ένδειξης copyright της εταιρείας στη συσκευασία και των ισχυρισμών για απομάκρυνση στοιχείων δημιουργού. Μια σωστά τεκμηριωμένη διαδρομή από τον δημιουργό στον τελικό κατασκευαστή θα έπρεπε να μπορεί να απαντήσει ποιος παραχώρησε τι, πότε και με ποιο εύρος χρήσης.
Για τους συναδέλφους που παραχωρούν εικόνες εμπορικά, αξίζει να κρατούν τις πρωτότυπες εκδόσεις, τα στοιχεία δημοσίευσης, τις συμβάσεις και το ιστορικό κάθε άδειας. Αν προκύψει διαφορά χρόνια αργότερα, αυτή η τεκμηρίωση είναι πολύ πιο χρήσιμη από το να θυμόμαστε απλώς πού ανεβάσαμε τη φωτογραφία.
